MIĘSNE KULKI / KÖTTBULLAR• 300g mięsa mielonego• 3,5 łyżki bułki tartej• 1 łyżka startej cebuli• 1 jajko• sól i pieprz• masło lub margaryna do smażenia
Tartą bułkę zalać wodą (100 ml) i odstawić na parę minut.Następnie dodać pozostałe składniki i mieszać do powstania elastycznej masy .Formować w dłoniach małe kuleczki i smażyć na wolnym ogniu do uzyskania złotego koloru.
SALCESON CIELĘCY / KALVSYLTA• 1 kg łopatki cielęcej• 1,5 kg pręgi cielęcej • 2 litry wody• 1,5 łyżeczki soli• 1 listek laurowy• 15 ziaren białego pieprzu• 4 ziarna ziela angielskiego• 1 cebula
Podzielić łopatkę na dwie części i oczyścić z kostek pręgę. Włożyć mięso do garnka, zalać wodą i pozostawić na wolnym ogniu do zagotowania.Usunąć pianę, dodać przyprawy i cebulę.Gotować tak długo aż mięso zupełnie odejdzie od kości (ok. 1 godzina).Wyjąć mięso i przecedzić wywar . Oddzielić mięso od kości. Ładne kawałki odłożyć w całości, pozostałe natomiast zmielić maszynką. Włożyć mięso ponownie do garnka i zalać 1,5 l wywaru. Gdy potrawa się zagotuje, doprawić do smaku (dodać octu).
Włożyć głowiznę do naczynia i pozostawić do ostudzenia. Podawać na zimno z marynowanymi buraczkami.
KOTLET MIELONY À LA LINDSTRÖM / BIFF À LA LINDSTRÖM • 300 g mięsa mielonego• 1 jajko• 3 łyżki drobno posiekanych marynowanych buraków• 2 łyżki drobno posiekanej cebuli podsmażonej na maśle• 1 łyżka drobno posiekanych kaparów• 2 łyżki śmietany• 2 łyżki soku buraczanego• Sól i pieprz• 30g masła
Wymieszać wszystkie składniki i doprawić solą i pieprzem. Uformować sznycle i podsmażyć na wolnym ogniu na maśle lub margarynie.
MARYNOWANY POR /MARINERAD PURJOLÖK• 6 porów• 2 łyżki octu z białego wina• 6 łyżek oleju lub oliwy• 1 ząbek zgniecionego czosnku• Sól i pieprz
Obrać i oczyścić pora, a następnie pokroić na 10-ciocentymetrowe kawałki.Dusić w lekko osolonej wodzie ok.5 minut.Ułożyć na półmisku.Wymieszać oliwę, ocet, czosnek oraz przyprawy do smaku. Zalać sosem pora i pozostawić potrawę do ostudzenia.
SZPINAKOWY WIANEK / SPENATKRANS• 500 g świeżego lub mrożonego szpinaku• 6,5 łyżki tartej bułki• 3 jajka• 250 ml słodkiej śmietany (22%)• Szczypta zmielonej gałki muszkatołowej • Sól i pieprz
Nagrzać piekarnik do 200º C.Szpinak opłukać i sparzyć w lekko osolonej wodzie ( lub rozmrozić).Wycisnąć dokładnie wodę i grubo posiekać.Wymieszać dokładnie z innymi składnikami poczym wlać do okrągłej formy do pieczenia (o pojemności jednego litra). Piec ok. 30 minut i serwować natychmiast po wyłożeniu na półmisek.
OMLET Z GRZYBAMI W ŚMIETANIE / OMELETT MED GRÄDDSTUVAD SVAMP• 4 jajka• 2 łyżki wody• Sól i pieprz• 15 g masła
Do grzybów• 500 g trzony grzybów lub kurki• 30 g masła• 2 łyżki mąki• 400 ml słodkiej śmietany• Sok cytrynowy• Sól oraz biały pieprz
Oczyszczone grzyby pociąć na cienkie paski i skropić sokiem z cytryny.Roztopić na patelni masło, dodać grzyby i podsmażyć.Posypać mąką i mieszając dolewać śmietany. Ostrożnie zagotować nie przerywając mieszania. Doprawić do smaku solą i pieprzem.
Lekko ubić żółtka widelcem. Dodać wody, soli i pieprzu.Masło rozpuścić na patelni do uzyskania złotego koloru. Wylać jajeczną masę na patelnię i delikatnie mieszać widelcem. Kiedy mieszanka stanie się o konsystencji gładkiej a jej spód nabierze smakowitego złotego koloru, zawinąć omlet na patelni.Wyłożyć grzyby w śmietanie na półmisek a następnie umieścić na nich omlet.
PIECZYWO CHRUPKIE / KNÄCKEBRÖD• 250 ml mleka• 25 g drożdży• 1 łyżeczka soli• 1 łyżeczka suszonego kopru włoskiego • 180 g mąki• 240 gruboziarnistej mąki żytniej
Pokruszyć drożdże i dodać do podgrzanego mleko do 37º C.Dołożyć mąkę i przyprawy.Należy pozostawić ok. 60g mąki żytniej do posypania chleba.Wyrobić ciasto, rozwałkować i podzielić na 10 kawałków.Uformować okrągłe placki i pozostawić na 10 minut do wyrośnięcia.Rozgrzać piekarnik do 200 º C. Rozwałkować kawałki ciasta na 20-stocentymetrowe placki.Postaraj się rozwałkować z obu stron wałkiem do ciasta a także wałkiem z wzorem, wzornikiem, wykrojem, formą. Ułożyć na natłuszczonej blasze i piecz ok.10 minut.
Pieczone, gotowane mięsa, rybyoraz owoce morza
Zimne cięte mięso, wędzona ryba oraz owoce morza bardzo pasują do szwedzkiego stołu.A co najważniejsze, nie potrzebują przygotowania.
Mięso: podajemy pokrojone w plastry lub niewielkie kawałki na paterach. Są to zwyczajowo wędzone kiełbasy, domowa szynka, smażone świąteczne serdelki, pieczona wołowinaRyby oraz owoce morza to najczęściej wędzony węgorz, krewetki, jadalne małże, ostrygi, wędzony szczupak, szczupak, głębiel oraz ikra pstrąga.
Dodatki do potraw
Kwintesencją potraw szwedzkiego stołu są oczywiście dodatki do potraw, które choć niewyszukane i proste stanowią jednak o potrawie podkreślając często jej smak.
• Gotowane ziemniaki• Kwaśna śmietana• Grubo pokrojona czerwona cebula• Kiszone i konserwowe ogórki• Marynowane buraczki• Marynowana cebulka• Marynaty• Rzodkiewki• Musztarda• Sos jabłkowy• Szparagi• Groszek zielony• Pomidory z czerwoną cebulką w sosie winegret• Sery• Pieczywo
SOS MUSZTARDOWY / GRAVLAXSÅS(do marynowanego łososia)• 2-3 łyżki słodkiej musztardy• 1 łyżeczka Dijon musztardy• 1-2 łyżki cukru• 1-2 łyżki octu winnego• 100 ml oleju• 2 łyżki drobno posiekanego koperku• Sól i pieprz
Wymieszać musztardę, cukier, oraz ocet winny. Mieszając energicznie dolewać ostrożnie oleju.Na koniec dosypać koperku i przyprawić do smaku.
SOS CUMBERLAND / CUMBERLANDSÅS• 1 łyżka startej skórki pomarańczy lub cytryny• 3 łyżki dżemu z czerwonej porzeczki• 1 łyżeczka proszku musztardowego• 0,5 łyżeczki imbiru• 2 łyżki świeżego soku cytrynowego lub pomarańczowego• 2 łyżki sherry• 2 łyżki czerwonego wina
Wymieszać dżem z przyprawami oraz sokiem dolewając co pewien czas wina.Sos powinien być troszkę grudkowaty.Dodać startą skórkę owoców cytrusowych i przyprawić.
SOS WINEGRET / VINÄGRETT• 2 łyżki octu z białego wina• 0,5 łyżeczki soli• 6 łyżek oliwy• Sól i pieprz
Wszystkie składniki należy połączyć we flakonie i energicznie potrząsając wymieszać.